1. Ustrój Sparty (oligarchia- rządy mniejszości)
- 2 królów, urząd sprawowany przez 2 rodziny, królowie pełnili
funkcje kapłańskie i dowodzili armią w czasie wypraw
a) władza ustawodawcza: zgromadzenie ludowe (apella) gromadziło
wszystkich spartan, którzy ukończyli 30 rok życia.
- Geruzja 30 osobowa rada starszych ( 2 króli i 28 geromi) wybierano dożywotnio
przez gromadzenie, miała inicjatywa ustawodawcza i wydawała wyroki w ciężkich
przestępstwach
b) władza wykonawcza: 5 eforów wybieranych na 1 rok przez gromadzenie
do których należała kontrola administracji nad wychowaniem młodzieży,
kierowaniem finansowym i polityką zagraniczną.
2. Wychowanie Spartańskie
a) po urodzeniu noworodka rada starszych zdecydowała o jego losie,
zdrowi chłopcy otrzymywali przydział ziemi i prawo do życia, dzieci chore
były porzucane w górach.
b) po ukończeniu 7 lat chłopcy w ciągu dnia razem przebywali w obozie
wspólnie bawiąc się i ucząc.
c) w wieku od 20 do 30 lat mężczyźni doskonalili się w sztuce
wojennej
d) po ukończeniu 30 roku życia młody człowiek stawał się pełnym
prawem obywatelem Sparty, mógł się ocenić, dostawał od państwa dożywotnie
ustatkowanie ziemi z przydzielonymi do nich Helotami. Do 60 roku życia miał
obowiązek uczestniczyć w ćwiczeniach wojennych i zgromadzeniu ludowym.
e) zwracano uwagę na wychowanie dziewcząt, które miały być wzorowymi
matkami i żonami, gotowymi znieść cierpienia i dodawać odwagi idącym na
wojnę.
3. Demokracja Ateńska
a) Reformy Drakona
zapisanie prawa zwyczajowego w celu uruchomienia ludności do samowoli
Arystokracji, którą wzmocniła swą pozycję ekonomiczną, naruszała
normy społeczne.
b )Reformy Soloma
- 594r p.n.e. przyczyną reform były napięcia społeczne spowodowane
niewolą chłopców za długi i utratę przez nich ziemi
c) Rozkwit demokracji Peryklesa (połowa V w. p.n.e.)
- zgromadzenie ludowe obejmowało wszystkich obywateli, którzy ukończyli
20 rok życia
- zgromadzenie zbierało się 3-4 razy w miesiącu
- 50 prytanów pełniło swój urząd przez 1/10 roku. Przygotowywali
obrady zgromadzenia ludowego, mieli nadzór nad stanem, obronności państwa,
polityką zagraniczną i finansami państwa
- urzędnicy (było ich 700) wybierani byli na roczną kadencję spośród
obywateli
- sądownictwo składało się w Atenach z 6000 osób zgłaszających się
dobrowolnie, spośród których tworzono mniejsze składy sędziowskie w
zależności od ważności sprawy
4. Znaczenie demokracji dla greków
- wzór demokracji bezpośredniej powodował prowadzenie równości wobec
prawa
- pobudzenie ciekawości, wpływ na kulturę
- wzór do naśladowania dla wszystkich pokoleń
|